Gigi Berlubang: Punca, Tanda, Risiko dan Cara Rawatan

Gigi Berlubang: Jangan Tunggu Sehingga Sakit Baru Berjumpa Doktor Gigi

Gigi berlubang merupakan antara masalah pergigian yang paling kerap berlaku dalam kalangan kanak-kanak, remaja dan orang dewasa. Walaupun kelihatan seperti masalah kecil, gigi berlubang tidak boleh dipandang ringan kerana kerosakan akan terus berlaku jika tidak dirawat.

Ramai pesakit hanya mendapatkan rawatan apabila sakit gigi menjadi semakin teruk sehingga mengganggu tidur, sukar makan atau menyebabkan pipi bengkak. Pada ketika itu, kerosakan biasanya telah merebak ke bahagian dalam gigi dan rawatan yang diperlukan mungkin lebih kompleks.

Berita baiknya, kebanyakan kes gigi berlubang boleh dirawat dengan lebih mudah jika dikesan pada peringkat awal. Oleh itu, pemeriksaan gigi secara berkala sangat penting bagi mengelakkan kerosakan menjadi lebih serius.

Apa Itu Gigi Berlubang?

Gigi berlubang ialah keadaan apabila lapisan luar gigi rosak akibat tindakan asid yang dihasilkan oleh bakteria di dalam mulut.

Selepas kita makan atau minum, terutama makanan yang mengandungi gula, bakteria akan menggunakan gula tersebut untuk menghasilkan asid. Jika plak gigi tidak dibersihkan dengan baik, asid ini akan menghakis permukaan gigi sedikit demi sedikit.

Pada mulanya, kerosakan mungkin hanya melibatkan lapisan luar gigi (enamel). Namun jika dibiarkan, lubang akan menjadi semakin besar dan merebak ke bahagian dalam gigi sehingga melibatkan saraf.

Apakah Punca Gigi Berlubang?

Gigi berlubang tidak berlaku dalam sehari. Ia berlaku secara perlahan-lahan akibat gabungan beberapa faktor.

Antara punca yang paling biasa ialah:

1. Kebersihan Mulut Yang Tidak Dijaga

Sisa makanan yang tertinggal pada gigi akan bercampur dengan bakteria lalu membentuk plak. Jika plak tidak dibersihkan melalui memberus gigi dan penggunaan flos, bakteria akan terus menghasilkan asid yang merosakkan gigi.

2. Kerap Mengambil Makanan dan Minuman Manis

Gula merupakan sumber makanan utama bagi bakteria.
Semakin kerap seseorang mengambil minuman bergula, gula-gula atau makanan manis, semakin kerap bakteria menghasilkan asid yang menghakis gigi.

Yang lebih penting ialah kekerapan pengambilan gula, bukan hanya jumlahnya.

3. Jarang Memberus Gigi

Memberus gigi sekurang-kurangnya dua kali sehari membantu menanggalkan plak dan sisa makanan.

Jika gigi jarang dibersihkan, plak akan terus berkumpul dan meningkatkan risiko gigi berlubang.

4. Tidak Menggunakan Flos Gigi

Berus gigi tidak dapat membersihkan semua ruang di antara gigi. Flos gigi membantu membersihkan kawasan yang sukar dicapai dan mengurangkan pembentukan plak.

5. Mulut Kering

Air liur membantu membersihkan sisa makanan dan meneutralkan asid dalam mulut. Apabila pengeluaran air liur berkurangan, risiko gigi berlubang menjadi lebih tinggi.

6. Tidak Membuat Pemeriksaan Gigi

Ramai hanya berjumpa doktor gigi apabila sudah sakit. Sedangkan pemeriksaan berkala membolehkan doktor mengesan lubang kecil sebelum ia menjadi lebih besar.

Apakah Tanda-Tanda Gigi Berlubang?

Tidak semua gigi berlubang menyebabkan sakit. Pada peringkat awal, ramai pesakit tidak menyedari bahawa gigi mereka telah rosak.

Antara tanda-tanda yang perlu diberi perhatian ialah:

• Terdapat tompokan putih, coklat atau hitam pada gigi.
• Gigi terasa sensitif apabila minum air panas atau sejuk.
• Ngilu apabila makan makanan manis.
• Makanan mudah tersangkut pada gigi.
• Terdapat lubang kecil yang boleh dilihat atau dirasa dengan lidah.
• Sakit ketika mengunyah makanan.
• Nafas berbau.
• Sakit gigi yang datang dan pergi.

Jika anda mengalami salah satu daripada tanda ini, sebaiknya dapatkan pemeriksaan sebelum kerosakan menjadi lebih serius.

Bagaimana Gigi Berlubang Menjadi Semakin Teruk?

Ramai beranggapan bahawa apabila sakit gigi sudah hilang, masalah tersebut juga telah selesai. Namun, keadaan sebenar mungkin sebaliknya. Sakit yang berkurang tidak semestinya bermaksud gigi telah pulih kerana kerosakan boleh terus berlaku secara senyap.

Pada peringkat awal, lubang biasanya hanya melibatkan lapisan luar gigi. Jika tidak dirawat, lubang akan menjadi semakin besar dan merebak ke lapisan tengah gigi. Apabila bakteria sampai ke bahagian saraf, pesakit boleh mengalami sakit yang kuat, berdenyut dan mengganggu aktiviti harian.

Paling parah, jangkitan boleh merebak hingga ke akar gigi dan tisu di sekelilingnya, lalu menyebabkan abses atau pembentukan nanah. Dalam keadaan ini, gusi atau muka boleh membengkak dan gigi mungkin tidak lagi dapat diselamatkan.

Semakin lama rawatan ditangguhkan, semakin kompleks rawatan yang diperlukan dan semakin rendah peluang untuk mengekalkan gigi asal.

Apakah Risiko Jika Gigi Berlubang Tidak Dirawat?

Mengabaikan gigi berlubang boleh menyebabkan pelbagai komplikasi.

Sakit Gigi Yang Berpanjangan

Apabila saraf gigi dijangkiti, pesakit boleh mengalami sakit berdenyut yang mengganggu aktiviti harian dan waktu tidur.

Jangkitan Pada Gusi dan Tulang

Bakteria boleh merebak ke akar gigi dan menyebabkan jangkitan pada tisu sekeliling. Keadaan ini boleh menyebabkan gusi bengkak, keluar nanah dan pipi membengkak.

Gigi Mudah Patah

Semakin banyak struktur gigi yang rosak, semakin lemah gigi tersebut. Dalam sesetengah keadaan, gigi boleh patah walaupun ketika mengunyah makanan yang lembut.

Kehilangan Gigi

Jika kerosakan terlalu teruk, doktor mungkin tidak dapat menyelamatkan gigi tersebut. Cabutan gigi mungkin menjadi satu-satunya pilihan.

Penyusutan Tulang Rahang

Selepas gigi dicabut dan tidak digantikan, tulang rahang di kawasan tersebut akan mula menyusut secara perlahan-lahan. Penyusutan tulang boleh menjejaskan fungsi mengunyah, susunan gigi dan bentuk wajah.

Bagaimana Doktor Merawat Gigi Berlubang?

Tampalan Gigi

Jika lubang masih kecil atau sederhana, doktor akan membersihkan bahagian yang rosak sebelum menampalnya menggunakan bahan tampalan yang sesuai. Ini merupakan rawatan yang paling biasa dilakukan.

Rawatan Akar Gigi (Root Canal Treatment)

Jika bakteria telah sampai ke bahagian saraf, doktor mungkin mencadangkan rawatan akar gigi. Rawatan ini bertujuan membersihkan jangkitan dan menyelamatkan gigi daripada dicabut.